Onderzoek naar 'medisch onverklaarde klachten' is strijdig met basale wetenschappelijke en ethische principes
| Auteur: | ME/CVS.net |
| Tags: | Hoger onderwijs Nederlands Binnenlands nieuws |
| Bron: | http://www.mecvs.net/module-ME_CVS_docs-viewpub-tid-1-pid-546.html 
Melding defecte link. |
In het magazine GZ-psychologie verscheen in het nummer 1 van februari 2010 een artikel van de hand van psychologen Houtveen en Van Doornen over stress en medische onverklaarde klachten (MOK) waaronder chronisch vermoeidheidssyndroom (CVS) als voorbeeld aangehaald werd :"Stressreacties in het lichaam spelen een geringe rol bij medisch onverklaarde klachten". Hierop volgde een reactie van Derksen in GZ-psychologie nummer 2 van april 2010: "Van psychosomatosen via somatoforme klachten nu maar weer eens naar medisch onverklaarde klachten" Een erg interessante reactie werd ingezonden door psychologe Inge Bramsen in het nummer 3 van april 2010 die stevig onderbouwde kritiek levert op het eerste artikel: "Onderzoek naar medisch onverklaarde klachten is strijdig met basale wetenschappelijke en ethische principes." Deze kunt u hieronder lezen. Het Forum (januari 2010) roept op tot discussie over het artikel van Houtveen en Van Doornen dat 'een goede reflectie is op hoe psychologen vaak onderzoek doen'. De redactie stelt dat 'de vraagstellingen beginnen en eindigen in de hersenen in plaats van in psychologische patronen'. Deze bijdrage schetst enkele fundamentele methodologische en ethische problemen bij dit type onderzoek. Houtveen en Van Doornen richten zich op ziekten en aandoeningen die verondersteld worden te liggen op het grensgebied van de medische wetenschap: ziekten waarvan artsen onvoldoende kennis hebben of waarvoor het moeilijk is een biologisch substraat te vinden. Er is een duidelijk waarneembare trend om deze aandoeningen één naam te geven, bijvoorbeeld 'medisch onverklaarde lichamelijke klachten (MOK)' of 'functional somatic syndromes' (Wessely et al., 1999; Barsky & Borus, 1999). De impliciete hypothese is dat de grenzen van dit psychologisch te duiden syndroom exact overeen komen met de grenzen aan de medisch-wetenschappelijke kennis. Uiteraard is met het geven van één naam aan een groot aantal zeer uiteenlopende klachten en ziektebeelden nog geen verklaring gevonden. Er lijkt eerder sprake van een cirkelredenering of tautologie. Wel leidt deze werkwijze ertoe dat bij een uiterst heterogene groep patiënten voortdurend getracht wordt een dominante psychologische verklaring te vinden voor het ontstaan dan wel aanhouden van gezondheidsproblemen. Psychologische hypotheses reiken van jeugdtrauma's en persoonlijkheidskenmerken, tot alledaagse stress, coping, perceptie- en attributiefouten, ziektewinst, inbeelding of hysterie. In een recent verleden zocht de psychosomatiek psychologische verklaringen voor allerlei ziektebeelden die tegenwoordig niet meer tot de onbegrepen ziektes worden gerekend, zoals multiple sclerose, kanker, astma, tuberculose en posttraumatische dystrofie (Bramsen 2010). Sontag (1977) beschreef op indringende wijze hoe metaforen en mythes zieken opzadelen met het idee dat zij zelf, hun karakter, of de opvoedmethode van hun ouders verantwoordelijk zouden zijn voor hun ziekte. De metaforen lijken vooral te worden toegepast op ziekten die mysterieus worden gevonden of niet volledig begrepen.
Reageer of vul aan: